21/02/2023
Phân tích đòn bẩy tài chính để nhìn ra được khả năng sinh lời của doanh nghiệp
Đòn bẩy tài chính được ví như “con dao 2 lưỡi”, nếu sử dụng đòn bẩy tài chính đúng cách nó sẽ giúp doanh nghiệp khuếch đại lợi nhuận và tạo ra tỷ suất sinh lợi trên tài sản hoạt động lớn hơn. Ngược lại, nếu sử dụng sai cách nó sẽ gia tăng khả năng xuất hiện các khoản lỗ nếu doanh nghiệp có tỷ lệ đòn bẩy nợ cao nhưng không hoạt động hiệu quả, hay quản trị nợ vay không tốt.
Vì đòn bẩy tài chính là sự kết hợp giữa nợ phải trả và vốn chủ sở hữu, nên việc sử dụng hài hoà là rất quan trọng.
Bài viết sẽ giúp bạn hiểu sâu sắc về tác động của đòn bẩy tài chính được qua 3 tình huống doanh nghiệp giả định, cụ thể:
Có 3 doanh nghiệp X,Y, Z giống hệt nhau, nhưng các giả định của nó khác nhau về đòn bẩy tài chính. (Đvt: triệu đồng).
CÔNG TY X có tổng tài sản và tổng nguồn vốn = 200, tuy nhiên doanh nghiệp X không hề sử dụng bất kỳ một đòn bẩy tài chính nào. (Bằng chứng là không có khoản vay nào và 100% là vốn tự có).
CÔNG TY Y, có phần vốn vay là 100 trđ và đòn bẩy sẽ là 50%
CÔNG TY Z có vốn vay là 150 trđ và có đến 75% tổng nguồn vốn là từ đi vay
Bạn có thể xem chi tiết số liệu ở bảng dưới!
Cùng giả định về việc sử dụng đòn bẩy tài chính của 3 công ty, cụ thể:
Tỷ lệ lợi nhuận trước thuế và lãi vay trên tổng tài sản là 5%, 15%, 20% theo các thời kỳ nền kinh tế Suy thoái, bình thường, tăng trưởng.
Thuế suất thuế TNDN: 20%
Lãi suất vay: 10%
Vậy đối với từng doanh nghiệp tác động của đòn bẩy tài chính đến khả năng sinh lời trong 3 bối cảnh kinh tế ngành là: Suy thoái, bình thường và tăng trưởng.
Nếu doanh nghiệp sử dụng đòn bẩy tài chính thì sẽ được gì?
Thường những công ty sử dụng vốn vay là những công ty mang tính chất mạo hiểm trong kinh doanh là sử dụng đòn bẩy tài chính. Nếu như thời điểm nền kinh tế bình thường và tăng trưởng thì họ sẽ luôn là người đứng đầu.
Từ đó có thể thấy việc sử dụng đòn bẩy tài chính có những lợi ích như: Khuếch đại được phần lợi nhuận của mình về để phục vụ kinh doanh.
Còn nếu mình sử dụng đòn bẩy tài chính vào các thời điểm như: suy thoái hoặc trong các thời buổi khủng hoảng về kinh tế như hiện nay (đại dịch covid). Thì nó sẽ dẫn đến tình hình sức khoẻ doanh nghiệp của mình, ảnh hưởng đến lợi nhuận và ảnh hưởng đến các thành viên cổ đông cũng như đời sống của cán bộ công nhân viên.
>> Đây là xét về tình trạng suy thoái ngành không phải suy thoái nền kinh tế.
Cái này mình đang giả định một cách rất là đơn giản là một doanh nghiệp dùng đòn bẩy tài chính và một doanh nghiệp không dùng đòn bẩy tài chính. Và một doanh nghiệp dùng đòn bẩy tài chính vừa đủ. Doanh nghiệp nào dùng đòn bẩy tài chính nhiều -> rủi ro lớn, nhưng lợi ích mang lại cũng lớn, tuỳ theo điều kiện kinh tế.
Đánh giá về tác động của đòn bẩy tài chính
Đòn bẩy tài chính được ví như con dao 2 lưỡi, vì vậy nó sẽ có mặt tích cực và tiêu cực. Cụ thể:
>> Tích cực:
• Chỉ bỏ ra lượng vốn nhỏ, nhưng được quyền quản lý lượng tài sản lớn
• Làm giảm chi phí nguồn vốn nói chung: Chi phí rẻ, lợi thế về thuế
• Tạo ra sự kích hoạt trong sử dụng vốn, tránh tình trạng lãng phí vốn
• Tăng mức sinh lời vốn chủ sở hữu khi kinh doanh có lãi
• Khi tỷ suất lợi nhuận trên Tổng tài sản > Lãi suất tiền vay bình quân > Doanh nghiệp càng vay nhiều thì càng khuếch đại lợi nhuận.
>> Tiêu cực:
• Bất cứ sự suy giảm nào về thu nhập của doanh nghiệp cũng có thể dẫn tới hành động can thiệp của bên cho vay hoặc bên tài trợ vốn.
• Doanh nghiệp phải chịu sức ép về: Tăng mức thu nhập để hoàn trả chi phí đi vay và nợ gốc. Ảnh hưởng của sự biến động về lãi suất.
• Doanh nghiệp luôn phải duy trì một trình độ quản lý tài chính cao.
• Sau khi trả nợ, lãi của doanh nghiệp có thể không đủ để tái đầu tư.
• Khi tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản < Lãi suất tiền vay bình quân -> Doanh nghiệp càng vay nhiều thì càng thua lỗ.
