02/10/2026
TỪ 01/7/2026: ĐI KHÁM BỆNH, ĐÓNG HỌC PHÍ CHO CON – LÀM THẾ NÀO ĐỂ ĐƯỢC GIẢM TRỪ THUẾ TNCN?
BƯỚC 1: XÁC ĐỊNH MÌNH CÓ THUỘC ĐỐI TƯỢNG ĐƯỢC GIẢM TRỪ KHÔNG
Chính sách này áp dụng đối với cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công.
Khoản chi có thể là của:
- chính người nộp thuế; hoặc
- người phụ thuộc của người nộp thuế.
Như vậy, không chỉ tiền mình đi khám bệnh, đi học mới cần quan tâm. Tiền khám chữa bệnh, học tập của người phụ thuộc cũng có thể được xem xét nếu đáp ứng đủ điều kiện.
BƯỚC 2: XÁC ĐỊNH KHOẢN CHI CÓ THUỘC PHẠM VI ĐƯỢC GIẢM TRỪ KHÔNG
Có 2 nhóm:
① CHI PHÍ Y TẾ
Là khoản chi khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế trong nước, thuộc phạm vi danh mục do bảo hiểm y tế chi trả.
👉 Tổng mức được giảm trừ: không quá 23 triệu đồng/năm.
② CHI PHÍ GIÁO DỤC – ĐÀO TẠO
Phát sinh tại cơ sở giáo dục – đào tạo trong nước, gồm học phí:
- Giáo dục mầm non;
- Giáo dục phổ thông;
- Giáo dục nghề nghiệp;
- Giáo dục đại học;
- Các kỹ năng chuyên môn khác tại cơ sở giáo dục – đào tạo.
👉 Tổng mức được giảm trừ: không quá 24 triệu đồng/năm.
Nếu có cả hai nhóm thì mức tối đa về mặt hạn mức là 47 triệu đồng/năm, nhưng số thực tế được giảm trừ còn phụ thuộc khoản chi và điều kiện hồ sơ. THƯ VIỆN PHÁP LUẬT
Lưu ý: 23 triệu và 24 triệu là khoản giảm vào thu nhập chịu thuế, không phải Nhà nước hoàn lại cho mình 47 triệu tiền thuế.
BƯỚC 3: KHI ĐI KHÁM BỆNH – NHỚ LẤY 2 THỨ
Đây là điểm rất quan trọng.
Đối với chi phí y tế, công văn hướng dẫn người nộp thuế cần có:
① Hóa đơn, chứng từ theo quy định.
② Bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh theo quy định của Bộ Y tế.
Theo công văn, mẫu bảng kê thực hiện theo Quyết định 697/QĐ-BYT ngày 19/3/2026.
Một lượt khám bệnh, chữa bệnh của một người bệnh, cơ sở khám chữa bệnh lập 01 bảng kê để lưu cùng hồ sơ và 01 bảng kê cung cấp cho người bệnh.
Nếu cơ sở đã triển khai bệnh án điện tử thì có thể thực hiện bảng kê điện tử theo quy định.
👉 Vì vậy, từ bây giờ nếu khoản khám chữa bệnh có khả năng dùng để giảm trừ thuế TNCN, đừng chỉ lấy hóa đơn rồi về. Hãy lưu cả Bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh.
BƯỚC 4: ĐÓNG HỌC PHÍ – NHỚ LẤY HÓA ĐƠN, CHỨNG TỪ
Ví dụ anh/chị đóng học phí cho con là người phụ thuộc.
Muốn khoản tiền này được xem xét giảm trừ thì phải lưu hóa đơn, chứng từ hợp pháp.
Đặc biệt:
👉 Hóa đơn, chứng từ phải thể hiện thông tin của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc của người nộp thuế.
Đây là lý do từ 01/7/2026, khi đi khám bệnh hoặc đóng học phí, việc lấy và kiểm tra thông tin trên hóa đơn trở nên quan trọng hơn trước.
Công văn cũng lưu ý: hóa đơn không có thông tin người mua hoặc hóa đơn xuất chung cho “người tiêu dùng” không có giá trị để tổ chức kinh tế, cơ quan, tổ chức khác, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh sử dụng vào mục đích hạch toán chi phí hoặc quyết toán thuế theo quy định.
BƯỚC 5: KIỂM TRA KHOẢN TIỀN ĐÓ CÓ ĐƯỢC NGƯỜI KHÁC TRẢ THAY KHÔNG
Có hóa đơn chưa đủ.
Khoản chi muốn được giảm trừ còn phải bảo đảm không được chi trả từ các nguồn khác, kể cả:
- Tài trợ, hỗ trợ;
- Tổ chức/cá nhân trả thay;
- Ngân sách nhà nước;
- Quỹ BHXH;
- BHYT;
- Bảo hiểm chi trả dưới các hình thức.
Ví dụ:
Viện phí 30 triệu đồng nhưng BHYT đã thanh toán một phần thì không thể lấy toàn bộ 30 triệu đồng làm khoản chi của cá nhân để yêu cầu giảm trừ.
Phải xác định đúng phần chi phí thực tế đáp ứng điều kiện. Đây cũng là một trong ba điều kiện chính được hướng dẫn khi áp dụng Điều 49 Nghị định 253/2026/NĐ-CP. THƯ VIỆN PHÁP LUẬT
BƯỚC 6: ĐỪNG “GIẢM TRỪ HAI LẦN” CHO CÙNG MỘT KHOẢN
Công văn lưu ý một số khoản y tế, giáo dục đã thuộc trường hợp không tính vào thu nhập chịu thuế thì không tiếp tục đem khoản đó đi giảm trừ lần nữa.
Ví dụ một số trường hợp:
- Người sử dụng lao động hỗ trợ khám, chữa bệnh hiểm nghèo cho người lao động hoặc thân nhân đáp ứng điều kiện;
- Doanh nghiệp trả học phí cho con của người lao động nước ngoài học tại Việt Nam hoặc con của người lao động Việt Nam làm việc ở nước ngoài học tại nước ngoài theo phạm vi quy định;
- Doanh nghiệp chi đào tạo nâng cao trình độ, tay nghề cho người lao động phù hợp với công việc hoặc kế hoạch của doanh nghiệp.
Tương tự, khoản chi y tế đã thuộc trường hợp giảm thuế theo Điều 40 Nghị định 253/2026/NĐ-CP thì không tiếp tục đưa vào khoản giảm trừ theo Điều 49.
Nói đơn giản:
Một khoản chi không được hưởng ưu đãi thuế hai lần.
BƯỚC 7: KIỂM TRA NGƯỜI PHỤ THUỘC
Nếu khoản tiền khám bệnh hoặc học phí là của người phụ thuộc, cần kiểm tra việc đăng ký người phụ thuộc.
Công văn dẫn quy định: người nộp thuế được tính giảm trừ gia cảnh cho người phụ thuộc nếu đã đăng ký thuế và đăng ký người phụ thuộc.
Đồng thời cần cập nhật đầy đủ số định danh cá nhân của người nộp thuế và người phụ thuộc theo quy định.
Vì vậy, trước khi chờ đến cuối năm mới xử lý, nên kiểm tra ngay:
Con/bố/mẹ... mà mình dự kiến đưa chi phí vào giảm trừ đã được đăng ký người phụ thuộc đầy đủ chưa?
BƯỚC 8: CUỐI NĂM MUỐN HƯỞNG KHOẢN GIẢM TRỪ NÀY → PHẢI TỰ QUYẾT TOÁN THUẾ
Đây có lẽ là phần nhiều người dễ bỏ sót nhất.
Theo hướng dẫn tại công văn, trường hợp cá nhân có phát sinh khoản giảm trừ theo Điều 49 và có yêu cầu thực hiện giảm trừ vào thu nhập trước khi tính thuế thì:
👉 Cá nhân phải tự quyết toán thuế TNCN.
👉 Không thực hiện ủy quyền quyết toán thuế cho tổ chức, cá nhân trả thu nhập.
Có nghĩa là anh/chị đi làm công ty, bình thường cuối năm có thể đủ điều kiện ủy quyền cho công ty quyết toán thay.
Nhưng nếu muốn yêu cầu áp dụng khoản giảm trừ chi phí y tế, giáo dục này thì cần lưu ý quy định tự quyết toán thuế.
TÓM LẠI: MUỐN ĐƯỢC GIẢM TRỪ, HÃY LÀM 5 VIỆC
1. Xác định khoản chi y tế/giáo dục có thuộc phạm vi được giảm trừ.
2. Nếu chi cho người phụ thuộc → kiểm tra việc đăng ký người phụ thuộc.
3. Khi thanh toán → lấy hóa đơn, chứng từ có đúng thông tin của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc.
4. Riêng khám chữa bệnh → lấy thêm Bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh.
5. Lưu toàn bộ hồ sơ → cuối năm tự quyết toán thuế TNCN nếu yêu cầu áp dụng khoản giảm trừ.
Điểm quan trọng nhất tôi muốn nhắc:
Từ 01/7/2026, đi khám bệnh hoặc đóng học phí cho con, đừng đợi đến cuối năm quyết toán thuế mới đi tìm hóa đơn.
Ngay tại thời điểm phát sinh khoản chi, hãy kiểm tra và lưu chứng từ cho đúng.
Đến lúc quyết toán mới phát hiện hóa đơn thiếu thông tin, không có bảng kê viện phí hoặc người phụ thuộc chưa đăng ký đúng quy định thì xử lý sẽ khó hơn rất nhiều.
Lưu bài này lại. Cuối năm quyết toán thuế TNCN sẽ cần dùng đến.
