12/12/2025
Từ 1/1/2026: Hộ Kinh Doanh Phải Làm Gì Để Thích Ứng Với Chính Sách Thuế Mới?
Kể từ ngày 01/01/2026, chính sách thuế đối với hộ kinh doanh sẽ có những thay đổi mang tính bước ngoặt, đặc biệt là việc nâng ngưỡng miễn thuế lên 500 triệu đồng/năm và chuyển từ hình thức "thuế khoán" sang tự khai, tự nộp dựa trên doanh thu thực tế.
Để đảm bảo tuân thủ pháp luật và tận dụng tối đa lợi ích từ chính sách mới, các chủ hộ kinh doanh cần thực hiện ngay các bước sau:
1. Thay đổi tư duy: Từ "Bị Khoán" sang "Chủ Động Ghi Chép"
Việc quan trọng nhất là bỏ tư duy chờ cơ quan thuế ấn định mức khoán. Thay vào đó, chủ hộ phải chủ động theo dõi sát sao hoạt động kinh doanh của mình.
Hành động cụ thể:
• Ghi chép doanh thu, chi phí thực tế: Mở sổ sách kế toán (dạng đơn giản) hoặc sử dụng phần mềm bán hàng để ghi lại chính xác từng khoản thu, chi hàng ngày.
• Lưu trữ chứng từ: Giữ lại các hóa đơn đầu vào (khi mua hàng) và phiếu xuất kho/hóa đơn đầu ra (khi bán hàng) để làm căn cứ xác định doanh thu thực.
2. Ứng dụng công nghệ: "Ngồi nhà nộp thuế"
Thời đại "lên phường nộp tiền" sẽ chấm dứt. Từ năm 2026, mọi thủ tục sẽ được số hóa triệt để nhằm minh bạch doanh thu.
Hành động cụ thể:
• Cài đặt eTax Mobile: Chủ hộ cần cài đặt và đăng ký tài khoản trên ứng dụng Thuế điện tử (eTax Mobile) của Tổng cục Thuế. Đây là nơi bạn sẽ kê khai doanh thu và nộp thuế (nếu có) mà không cần đến cơ quan thuế.
• Đăng ký Hóa đơn điện tử: Đặc biệt với các hộ kinh doanh có doanh thu > 1 tỷ đồng/năm hoặc các hộ có nhu cầu xuất hóa đơn cho khách, việc đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền là bắt buộc.
3. Chủ động Kê khai: "Tự khai - Tự chịu trách nhiệm"
Thay vì cán bộ thuế đến ấn định mức khoán, chủ hộ sẽ tự thực hiện nghĩa vụ của mình.
Hành động cụ thể:
• Xác định mốc thời gian:
o Với hộ doanh thu dưới 500 triệu: Chỉ cần nộp tờ khai thuế 01 lần/năm (chậm nhất ngày 31/01 của năm sau) để xác nhận mức doanh thu thuộc diện miễn thuế.
o Với hộ doanh thu trên 500 triệu: Thực hiện kê khai và nộp thuế (tháng hoặc quý) đối với phần doanh thu vượt ngưỡng.
• Trung thực về số liệu: Cơ quan thuế sẽ có cơ chế "hậu kiểm" dựa trên dòng tiền ngân hàng và dữ liệu từ các sàn thương mại điện tử, nên việc kê khai trung thực là yếu tố sống còn để tránh bị phạt nặng sau này.
4. Chuẩn hóa dòng tiền: "Tách bạch Túi Riêng và Túi Tiền Hàng"
Đây là thói quen khó bỏ nhất của các hộ kinh doanh truyền thống: Tiền bán hàng và tiền chi tiêu sinh hoạt gia đình để chung một túi (hoặc một tài khoản ngân hàng).
Hành động bắt buộc:
• Mở tài khoản ngân hàng riêng cho Hộ kinh doanh: Đăng ký tài khoản này với cơ quan thuế. Mọi giao dịch nhận tiền từ khách hàng (chuyển khoản, quẹt thẻ) và trả tiền nhập hàng phải đi qua tài khoản này.
• Không dùng tài khoản cá nhân để kinh doanh: Cơ quan thuế sẽ kiểm soát doanh thu dựa trên luồng tiền. Nếu bạn dùng tài khoản cá nhân nhận tiền hàng, khi bị kiểm tra, bạn sẽ rất khó giải trình đâu là tiền người thân cho biếu tặng, đâu là tiền bán hàng, dẫn đến nguy cơ bị truy thu thuế oan.
5. Sẵn sàng cho việc "Hậu kiểm"
Vì cơ chế mới là "Tự khai - Tự nộp", nên cơ quan thuế sẽ không kiểm soát ngay lúc bạn nộp tờ khai, mà sẽ kiểm tra đột xuất sau đó.
Hành động cụ thể:
• Lưu trữ hồ sơ 5-10 năm: Bạn cần có một tủ hồ sơ (hoặc thư mục trên máy tính) lưu trữ toàn bộ hóa đơn mua vào, bán ra, sao kê ngân hàng theo từng năm.
• Giải trình khi có chênh lệch: Nếu doanh thu bạn kê khai quá thấp so với thực tế dòng tiền hoặc so với các hộ kinh doanh cùng ngành nghề trên cùng địa bàn, cơ quan thuế sẽ yêu cầu giải trình. Nếu không chứng minh được, bạn sẽ bị ấn định thuế (mức phạt thường cao hơn mức tự khai) và bị phạt hành chính.
________________________________________
TỔNG KẾT: Lộ trình "Chạy đà" ngay trong năm 2025
Đừng đợi đến 01/01/2026 mới bắt đầu làm. Năm 2025 là thời điểm vàng để bạn tập dượt:
1. Tập ghi chép sổ sách: Bắt đầu ghi lại doanh thu mỗi ngày vào sổ hoặc Excel ngay từ bây giờ cho quen tay.
2. Rà soát hóa đơn đầu vào: Tìm kiếm các nguồn hàng có thể xuất hóa đơn đỏ cho mình để chuẩn bị cho việc khấu trừ sau này.
3. Học dùng App: Tải eTax Mobile về vọc vạch thử các chức năng.
